در کوهستانی به عمق فنجان قهوه

خلاصه گزارش

حوضه آبخيز اشكليت- ماسوله در منطقه ماسوله واقع شده است كه از لحاظ زمين شناسي داراي اختصاصات زير است:

سنگ نهشته هاي دوران ميان زيستي با دوگونه عملكرد سامانه هاي تراكشش و پيش بوم ها از بسته شدن تتيس كهن از ديگر نهشته ها متمايز مي گرددند.

وجود گدازه هاي كششي تيپ الكالن  ورخساره هاي آواري كافتي در ژوراسيك وگسترش آنها در كرتاسه بالا در ميان اين نهشته ها نشاني از تكوين حوضه هاي تراكششي است.

دوران نوزيستي -  سنوزوئيك-  در اين گستره مشتمل بر نفوذي هاي كالكو آلكالن پالئوژن وگرانيتوئيد هاي حاصل از مراحل پاياني   كوهزاد است كه به همراه سنگ نهشته هاي كهن تر دچار دگر ريختي هاي حاصل از كوهزاد آلپي شده اند.     

-. گسلهايي كه بيشتر از نوع تراست  مي باشند با روند تقريبا شرقي –غربي  و جنوب شرقي –شمال غربي كه بيشترين تمركز را در  نيمه شرقي محدوده دارند.

-. ناوديس بزرگي را در محدود شمالي منطقه در نزديكي رود اشكليت مي بينيم.همچنين ناوديسي كه در قسمت شمال شرق حوضه قرار گرفته است.

-. تنوع واحدهاي ليتوژي از نظر جنس سنگها  كم نيست و به لحاظ زماني  متعلق به زمانهاي پا لئو- زوييك تا كرتاسه از مزوزوييك مي باشند . البته در مواردي رسوبات كواتر نري را ( درقسمت جنوبي منطقه) مي بينيم. اما قسمت وسيعي  از محدوده توسط سنگهاي گنگلومرا و ماسه سنگ  هاي كربناته و اسليت و شيلهاي سياه  ژوراسيك  پوشانده است.

-. ژئومورفولوژي منطقه  شامل كوه و رودخانه است .در ارتفاعات كوه و آبراهه با رخساره هاي برخاني و پايين تر خطي مواجه هستيم . همچنين بيرون زدگي هاي واريزه اي هم مي بينيم.

آبراهه ها ي متعدد تقريبا از جهت شمال شرق بطرف جنوب و جنوب غربي جريان دارند.

در قسمت مركز به طرف شرق حوضه پرتگاهها و شيبهاي بسيار تند در حد 65 تا 89 درجه را شاهديم .

و بلند ترين ارتفاع گيلان در حدود 3040 متر به نام قله شاه معلم در همين محدوده قرار گرفته است.

موقعييت جغرافيايي

حوضه آبخيز اشكليت –ماسوله بين   37 درجه و 8 دقيقه تا 37 درجه و 14 دقيقه و 30 ثانيه عرض شمالي و  طول شرقي 48 درجه و 55 دقيقه تا 49 درجه و 5 دقيقه قرار گرفته است.

 مساحت كل حوضه حدود 5700  هكتار  مي باشد .

گستردگي حوضه  در عرض جغرافيايي شمالي  6 دقيقه و 30 ثانيه و در طول جغرافيايي شرقي  10 دقيقه  است.

حوضه آبخيز اشكليت از آبخيزهاي استان گيلان است كه از نظر زمين شناسي جزئ شهرستان فومن محسوب مي شود .اين حوضه  در غرب استان گيلان ودر دامنه هاي شمالي البرز غربي واقع شده است .

قسمت شرقي اين حوضه  در محدوده  100000/1 انزلي و قسمت غربي آن در محدوده 100000/1 ماسوله قرار گرفته است.

حوضه مورد مطالعه از ده روخانه اصلي تشكيل شده است ، كه  اكثرا داراي خروجي هاي متفاوت مي- باشند.دو تا از مهمترين رودخانه هاي غرب گيلان  يعني ماسوله رودخان و اشكليت رود از آنها هستند.

هر يك از اين رودها زير حوصه هايي را شامل مي شوند كه  مستقلا به بررسي زمين شناسي آن پردا- خت مي شود.

كشيدگي حوضه بيشتر از جانب شرقي – غربي است  و كشيدگي زيرحوضه ها متفاوت است اما بيشتر  شمال غرب به جنوب شرق مي باشد.

HC-3  وجود دارد و  كمترين ارتفاع را در زيرحوضه     H1-1     بلند ترين ارتفاع در زيرحوضه      

مي توانيم ببينيم.

از ديدگاه گروه بندي آب وهوايي ،ناحيه ياد شده در نواحي پر باران و جنگلي قرار گرفته است  كه با هوازدگي شيمياي و فيزيكي زيادي مواجه هستيم.

آخرين آبادي منطقه درحقيقت خود شهر ماسوله است .و براي عمليات صحرايي  مسير رفتن تا ماسوله ،  جاده آسفالته است و بعد تا ارتفاع 2200  جاده شوسه و مناسب براي خودروهاي سواري مي باشد وبعد از آن تنها با كوهنوردي يا استفاده از حيوانات مي شود به ارتفاعات  بالاتر دسترسي داشت.

جدول گزارش فيزيكي محدوده اشكليت- ماسوله

چينه شناسي:

منطقه اشكليت – ماسوله در برگيرنده سنگهايي از دوران كهن زيستي تا نو زيستي است .رويداد چندين مرحله گسلش وبرش وراندگي وتغييرات ساختاري ديگر بررسي تغييرات رخساره  اي و  اندازه   گيري وگهگاه پيوند ميان واحدهاي چينه اي را دشوار ساخته است.

دوران پالئوزوئيك  در منطقه اشكليت - ماسوله

 كهن ترين سنگهاي منطقه سنگهاي  تخريبي ،شيلي وماسه اي وسنگ ماسه ي آرژيلي نازك لايه- ميان لايه به رنگ سبز زيتوني ( پالئوزوئيك پايني )  را داريم.          Pz1  .

 نهشته هاي مذكور در گذشته هم ارز سازند لالون در نظر گرفته شده اند كه به سبب نبود داده هاي سني دقيق مي توان هم ارز بخش بالايي سازند ميلاد هم دانست.

مجموعه اي از سنگ ماسه هاي سيليسي و شيل  با دگرگوني خفيف و بيشينه ستبراي  30 سانتيمتر و ميان لايه هايي از سنگ آهك خاكستري  تيره  و كريستاليزه و افقهايي از سنگهاي آندزيتي و دگرسان

 قسمت جنوبي محدوده مورد نظر را فرا گرفته .Pz

اين نهشته هاي توربيدايتي بر اساس ويژگيهاي چينه اي وسني درون لايه هاي سنگ آهكي  منسوب به بخش  هاي بالايي از پالئوزوئيك بوده ودر بالاترين بخشها توسط سنگ آهكهاي دونين بالايي و رديفها-

ي شيل و سنگ آهك كربونيفر  با همبري همساز پوشيده  مي گردد.

 Disconformity همبري همساز = 

برگه هايي  از طبقات  متوسط  تا  ضخيم لايه  از سنگ  آهك خاكستري تيره   پالئوزوئيك  پاييني 

   با رگچه هاي  كلسيتي فراوان  و  بشدت كريستاليزه در ميان نهشته هاي  واحد  مورد  نظر  Pz1

 مشاهده مي گردد. كه بر اساس كونودونتهاي موجود  در آن  سن سيلورين تا دونين براي آنها منظور گرديده است.Pz1

 در قسمت مركز به سمت جنوب منطقه اشكليت ،محدوده ي كوچكي از تناوب طبقات نازك تا متوسط لايه از سنگ آهك بيو ميكرايت و خاكستري و بايو و شيلهاي هاي سياه رنگ با قطعات ليتو كلاست و اينترا كلاست فراوان با همبري پوشيده شده در رديفهاي  نهشته  هاي پالئوزوئيك بالا قرار دارد.

-Cs-

بر اساس فسيلهاي يافت شده سن كربونيفرر مربوط به آشكوب  ونزين  را  دارند كه در  قسمتهايي  هم  فسيلهايي مبني بر سن  آشكوب جلفين از پرمين را نشان مي دهند.سن مورد نظر را ونزين تا  جلفين در نظر مي گيرند. در نزديكي رودخانه اشكليت ديده مي شوند كه ديوريتهاي لايه قرمز  بالايي اشكليت به سن ژوراسيك يا پالئوزوئيك بالايي و دولوريتهاي ي را در بدنه آن مي بينيم.

دوران ميان زيستي يا مززوئيك در منطقه اشكليت- ماسوله

سنگهاي رسوبي اين دوران در ناحيه از رخساره هاي زير جذر ومدي  ترياس بالا، ژوراسيك  پاييني 

 و چينه هاي آواري ژوراسيك مياني و بالايي و برونزد هاي گسترده اي از كرتاسه آغازين هست كه در اقليم هاي گوناگون تكتونيكي ته نشست يافته است.- Sub – intratidal -

كهن ترين واحد از مزوزوئيك  را سنگهاي ماسه اي گريواكي – ليتارنايتي آركوزي و سنگهاي سليتي با كنگلو مرا و بازالتهاي اسپيلت در پي تشكيل مي دهند. گنگلو مراي پي در اين واحد ناهمگن بوده و داراي قطعات كوارتزيت با گرد شدگي خوب وسيمان سخت مي باشد.

اين نهشته ها با همبري زاويه دار بر روي سنگهاي كربناته پالئوزوئيك قرار دارند وتبديل  آن به ديگر رخساره هاي هم ارز  ژوراسيك نا معلوم است.

از ديدگاه چينه شناسي اين واحد را مي توان هم ارز سازند شمشك  در نظر گرفت كه قسمت وسيعي از محدوده اشكليت- ماسوله را فرا مي گيرد.

TRjs

وجود گدازه هاي الكالن در جاي جاي اين نهشته ها و ستبراي بسيار واحد در تبديل به آتشفشاني هاي آلكالن كرتاسه بالايي از مهمترين ويژگي هاي سنگي اين نهشته هاست.

سنگ آهكهاي نازك لايه تا متوسط گلو كونيتي و نيلي رنگ  در تناوب با سنگ ماسه سيليتي و توف ماسه اي حاوي قطعات دو كفه اي فسيل هايي هست مثل نودولاريا و راديولاريا واستراكدا . اين رخساره بيو ميكرايتي هم ارز سازند شال    بوده  كه به سن ژوراسيك بالايي است.

Jsh

اين لايه با همبري پيوسته و هم شيب به رخساره نئو كومين  مي پيوندد. اين واحد رسوبي را مي توان حاصل تغييرات جانبي سنگ نهشته هاي سازند  لار منظور نمود.

نئو كومين با دو رخساره كربناته و تخريبي با گسترش نه چندان زيادي در قسمتهاي غربي محدوده وكربناته شامل طبقات متوسط تا ستبر لايه از سنگ آهك و ماسه اي و آرژيلي است كه در قاعده با افقهايي از  توف  كريستاليزه همراه مي باشد.

J3 k1

در قسمت شرق تا شمال شرق محدوده  قرار دارد. رخساره هم ارز اين واحد بيشتر شامل شيلهاي سيليتي و سنگ آهك آرژيلي بوده و حاوي گريوك ، گنگلو مرا و برش درون سازندي با قطعات كربناته زاويه دار با قطر 5 سانتي متر  و ضخامت نزديك به يك ميليمتر مي باشد.

گوشه اي از شمال غرب و گوشه اي از شمال شرق ورقه  از سنگهاي آتشفشاني با تركيب بازيك تا ميانه

  را  پوشيده شده است كه يكي از زيباترين ساختهاي  فرسايش پوست پيازي(Intermediate-basic)

  به نمايش مي گذارد.

. - K2vt 

ترادفي از توف ريز دانه و نازك لايه و طبقات  آگلومرا ، خاكستر و سنگهاي آتشفشاني بازيك تا ميانه ، عمده تشكيل دهنده واحد مورد نظر مي باشند  كه گاه رخساره توربيدايتي را با ريز لايه ها و ويژگيهاي ساختي و بافتي خود  ظاهر مي سازد.

اين واحد گسليده وبرشي در بخشهايي به شدت بازيك شده و شامل سنگهاي ي چون لامپروفير و بازانيت به همراه آلكالي دياباز وگاه ساختهايي چون گدازه بالشي در كنار نهشته هاي پيروكلاستيك مي گردد.

   با تركيبي كه بيشتر در زير آب شكل گرفته  بر روي نهشته هاي منسوب به ژوراسيك  پايانيK2vt  

 و نئوكومين و گاه مجموعه افيوليتي مي نشيند كه با همبري از نوع آذرين پي  توسط نهشته هاي واحد

   پوشيده مي شود.K2ls 

واحد مذكور شامل ترادف است از سنگ آهك تخريبي و آرژيلي به همراه شيلها و سنگ ماسه هاي آرژيلي كه گاه با ميان لايه هايي از سنگهاي آتشفشاني بازالتي – اندزيتي همراه مي گردد.

 اين نهشته ها در شمال شرق  و غرب محدوده مورد مطالعه  ديده مي شوند.

    ، اين واحد بخاطر آمونيتهاي موجود ، سن نئوكومين را برايش در نظر گرفته اند  كه از سنگKln   

آهك هوازده خاكستري روشن تا سفيد با دانه بندي خوب تشكيل شده است.

دوران نوزيستي ( سنوزوئيك ) در منطقه اشكيلت- ماسوله

از نهشته هاي  اين دوران  فقط بازمانده هايي از رسوبات سخت نشده اقليم هاي قاره اي –دريايي منسوب به كواترنري را در بخشهاي جنوبي ورقه مشاهده مي كنيم.

جدول مساحت واحدهاي هيدرولوژي و واحد هاي ليتولوژيكي هر واحد هيدرولوژي

رسوب شناسي:

 (رخساره هاي سيلابي  )  بعنوان محصول ثانوي حاصل از فرسايش سنگها در كوههاي البرزDeluvial   در وهله اول سوالهاي زيادي مطرح مي شود ازجمله  درجه فرسايش و مشخصات و چگونگي  تشكيل آبرفتي و حمل آنها مطرح مي گردد .

سنگهاي فرسايش يافته در حال عمومي وقتي مي تواند بصورت واريزه  درپاي دامنه كوه انباشته گردند كه يك ديوار سخت و بلند در فرايند هاي فرسايش  شركت داشته باشند( مانند سنگ ريزه و قلوه سنگ و بلوكهاي سنگي).

اين مواد فرسوده شده در پاي دامنه كوهها بصورت بلوكهاي انبوه انباشته شده و بندرت تشكيل   قلوه سنگهاي ريز را داده اند. اين بلوكها اغلب و به سرعت بوسيله سيماني از آبرفتهاي دانه ريز بهم چسبيده اند ولي اگر اين واريزه ها بطور مستقيم در بستر رودخانه قرار گيرند تا   فاصله 2  تا3  كيلومتري دور از دامنه در دشت رانده مي شوند. نهشته هاي ماسه اي و سيليتي و رستي حاصل از عمل فرسايش و عملا در تمام نقاط با هرگونه قدرت حمل ( معمولا  با بارانهاي تند حمل مي شوند.)ديده مي شوند.

اين نهشته ها  توده هاي بزرگ واريزه اي متفاوت   را با تركيبات  مختلف تشكيل  مي دهند. كه  بطور كلي  در تمام دامنه هاي البرز  بعنوان منابع غني  شن و ماسه مورد استفاده قرار مي گيرند.

زمين لغزش ها اغلب در دهانه رودخانه كوهستاني كه عميقا بستر خود را بريده اند تشكيل شده و در كوههاي البرز از جمله در منطقه مورد نظر از اين نمونه ها فراوان ديده مي شود.

در بسياري از نقاط  اين نهشته ها اهميت حمل رودخانه ها را نشان مي دهند ( چگونگي تشكيل يك نهشته و تشكيل يك بستر رودخانه در اثر عمل فرسايش وحمل) قسمت عمده اي از مواد آبرفتي كه در اثر نيروي فرسايش شديد رودخانه ها حاصل مي شوند در پادگانه هاي ساحلي نهشته مي گردند. اثر حركت اين توده ها ،لغزشي است كه با همراه شدن آب بصورت گل آب  غليظي در آمده و مواد آنرا بصورت معلق حمل مي نمايد.

سنگ شناسي  محدوده اشكليت – ماسوله

سنگ هاي رسوبي

سنگهاي رسوبي آواري:

شامل  ماسه سنگ وشيل و گنگلومراهاي سازند شمشك  و شال است كه در زير حوضه هاي زير قابل مشاهده است:

H1-1,hh1-2,h1-3, h3, h4hb     

سنگهاي رسوبي شيميايي:

سنگ آهك هاي كلسيتي كربناته  كه به سن كربونيفر است وسنگ آهكهاي كرتاسه پاييني است كه در واحدهاي زير مشاهده مي شود:

H1-1, H1-2, H1-3,  HB

سنگهاي رسوبي آذر آواري:

انواع سنگهاي توفي مربوط به كرتاسه بالائي است  كه در كنار خاكستر هاي آتشفشاني قرار دارند. بخاطر استحكام پايين بيشتر در معرض فرسايش اند. كه در زير حوضه هاي زير ديده مي شوند:

H1-1  , H4, 

البته  توف بصورت پايه در زير واحدهاي زير با سنگ آهك رسي ديده مي شود.:

H1-2 , H2 , HC-3 , H4 , H3

سنگ هاي  آذرين و دگرگوني 

بصورت واحدهاي آذرين موجود در منطقه بررسي مي شوند.

مجموعه اي از دايكها با تركيب بازيك آندزيتي بازالتي شامل ديابازها و دلريتهاي كانه دار و آندزيتهاي پورفيري با راستاي غالب شمالي –جنوبي  در مجموعه هاي پالئوزوييك در قسمت جنوبي محدوده بيشتر مشاهده مي شوند.

از نظر سني شواهد كافي در دست نيست  ولي نظر به اينكه اين دايكها تمامي نهشته هاي پالئوزوييك پاياني را قطع كرده اند و دايك هاي مشابهي از آن مي توان در ژوراسيك يافت ، شايد بتوان آنها را از نظر سني پيش از كرتاسه منظور نمود.

مجموعه افيوليتي :بقايايي از اين مجموعه در كناره شمالي جاده ماسوله   قابل مشاهده است. كه با دگرگوني در رخساره شيست سبز با توجه به ويژگيهاي سنگي مي توان به دو بخش تقسيم كرد.

1. سنگهاي الترا بازيك سرپانتيتي شده شامل اليوين –پيروكسن  و اسپينل كروم دار  و كانه هاي اپاك ،كريزوتيل ،آنتي گوريت ، كلريت در آنها رشد نموده اند.ما در محدوده اين واحد را نداريم اسم واحد:

Pz1ub

2. مجموعه اي از آلكالي گابرو هاي لايه لايه  كه شامل لايه هاي فلسيك و مافيك كانه هاي اليگوكلاز و كلينو پيروكسن ، بيوتيت و كلريت و آپاتيت  به همراه  كانه هايي چون پرهينت و كلسيت مي باشد:

Pz1gb

اين واحد در خود قطعات بيگانه اي از  شيست يا متا سنگ را همراه دارد . اين گابرو ها از نظر تركيب شيميايي در رده سنگهاي تولئيتي  قرار مي گيرند. در ميان اين سنگها آثاري از دگرگوني در رخساره زئوليت  با ظهور  كانه هاي  پرهنيت و  كلسيت و  گاه پلپي ئيت  قابل مشاهده است كه از ويژگيهاي دگرگوني بستر اقيانوس هاست.اين واحد در قسمت هاي جنوبي محدود ه مشاهده مي شود.

همراه مجموعه افيوليتي رديف ستبر از نهشته هاي آواري- كافتي و  دگرگون در رخساره  شيست سبز قابل مشاهده است كه به شدت گسليده و چين خورده است.شامل سنگ ماسه  دگرگون شده  ،شيلها و اسليتهايي با تركيب بازيك تا ميانه مي باشد .اين نهشته هارا با توجه به وجودكانيهايي چون آندالوزيت و گرونا به دوبخش فيليتي و شيستي تقسيم كرده اند .كه بخش فيليتي را واحد زير مي نامند:

Pz1ph

و بخش شيستي را كه شامل شيستهاي كرونادار مي باشد را به نام زير مي نامند :

Pz1gph

كه خود در حد امكان تفكيك شده كه با توجه به پوشش گياهي و شدت عملكرد  نيروهاي زمين ساختي شايد اينگونه تفكيك خالي از اشكال نباشد. مجموعه افيوليتي با نهشته هاي گوناگون از سنگهاي كربناته و آواري دوران هاي اول و دوم با ناپيوستگي هم شيب و زاويه دار پوشيده مي گردد.

 واحد فيليتي است كه بيشتر شامل شيستهاي نازك لايه زيتوني و سنگ ماسه هاي متوسط Pz1gph

 تا ستبر لايه آجري رنگ با رنگ تازه زيتوني و دگرگونه است.

  از سريسيت و شيست با همبري از نوع دگر شيبي زاويه دار با افقي ستبر از كوارتزيت شيري  Pz1ph

 و آرنايتهاي صورتي  ستبر  لايه رخساره اي از آمفيبول شيست و بيوتيت شيست كانه دارند.Pz1q

زمين شناسي ساختماني

سنگ نهشته هاي آواري و دگرگونه فوق از تخريب و فرسايش پوسته اي ( پر كامبرين پسين ) منشائ گرفته اند و بخش تحتاني اين مجموعه را مي توان بقايايي از پوسته كهن حاصل از كوهزاد آسنتيك در پركامبرين دانست.

از ديدگاه ساختاري ناحيه مورد بررسي  در درازاي زماني پركامبرين تا دوران نوزيستي مسير تحول و تكوين پيچيده اي را در زمانهاي مختلف  متاثر از استيلاي ويژگيهاي اقليمي خاص ايالتهاي زمين ساخت است گذرانده.

اين ناحيه در برگيرنده سنگ نهشته هاي رسوبي و آواري در دوران ميان زيستي است .چهره ساختاري حاصل از عملكرد زمين ساخت بررشي – فشاري را ارائه مي دهد.  گسله هاي  راستالغز  فشاري   با شيب صفحه اي كه در طول گسل متغيير است.به همراه گسله هاي فشاري از گونه :

Fault related fold

 هستند كه در پهنه هاي تراكمي تشكيل مي شوند . يكي از آشكارترين  عناصر ساختاري اين منطقه بخصوص در  بخش شرقي آن هستند.

ناوديسهايي با راستاي محور شمال شرق- جنوب غربي در قسمت  شرق و شمال شرقي محدوده ديده مي شود . كه در رده چينهاي مخروطي طبقه بندي مي شود.

افزون بر اين چين هاي بزرگ دامنه  ، نسل ديگري از چينهاي كوچك  با راستاي محوري متفاوت قابل مشاهده اند. كه به سبب تكوين وگسترش سامانه هاي بررشي تشكيل شده اند.

راستاي غالب گسله هاي راستالغز برشي ،شمال غرب –جنوب شرق است .بيشينه تعداد گسله ها در قسمت شرقي محدوده قرار گرفته اند.

گسله هاي فشاري ناشي از چين خوردگي در كرانه هاي گسله هاي راستالغز بنيادي با سوي حركتي و شيبهاي متفاوت قرار دارند.

نهشته هاي گسليده رسوبي كربناته و تخريبي   دورانهاي  پارينه زيستي و ميانه زيستي در قالب ناوديسها يي تك سويه با راستاي شمال خاوري – جنوب باختري در قسمت شرق محدوده گسترش يافته اند.

اين نهشته ها با دگر شيبي   هاي هم شيب در پالئو زوييك پاياني و دگرشيبي زاويه دار در ترياس پاياني و ژوراسيك  بر فراز سنگهاي كهن تر و دگرگوني قرار مي گيرند.

چين هاي برگشته محلي با سوي رانش متفاوت حاصل عملكرد سامانه غالب برشي فشاري در ناحيه است.افزون بر دگرشكلي هاي روي داده ،برشي شدن و خرد شدگي و دگرساني نيز در پهنه هاي گسليده  ديده مي شود.

 اثر تكتونيك برشي در پيامدهاي زمين ساختي آلپي سبب دگرساني شديد و دگر ريختي حاصل از تكاپوهاي كهن و پيامدهاي اقليمي در سنگ نهشته هاي ناحيه مورد بررسي گرديده است.

زمين شناسي اقتصادي

گستره مورد بررسي با توجه به مجموعه افيوليتي و دگرگونه پارينه زيستي در كنار نهشته هاي  تخريبي ميان زيستي پتانسيل بالايي از نظر اقتصادي دارد.

وجود نشانه هاي طلا  و پلاتين در ميان شيرابه هاي سليسي ناشي از نفوذي هاي دايكها قابل بررسي است.

فعاليت آتشفشاني بازيك بستر اقيانوسي در دوره تكوين اقيانوس تتيس كهن از مهمترين دلايل اشباع آب و در نتيجه انتقال ذرات كانه به نواحي كم عمق  است كه رگه ها و رگچه هايي از زغال را بطور پراكنده در ميان نهشته هاي ژوراسيك آغازين با غني شدن در سطوح برشي گسله ها از ديگر نشانه هاي كانسار در محدوده مي دانند.

بررسي نفوذپذيري سنگها در سطح حوضه:

نفوذپذيري در نهشته هايي كه مراحل سنگ شدگي را طي كرده اند با نفوذپذيري در نهشته هاي رسوبي جديد فرق اساسي دارد. در سنگها فراواني نفوذپذيري به درزو شكاف وميزان رابطه انها بستگي دارد كه خود نيز تابعي از عملكرد  تكتونيك منطقه اند. بعبارتي نفوذپذيري در سنگها از طريق منافذ صورت مي پذيرد  كه بصورت ثانويه ايجاد شده اندولي در نهشته هاي رسوبي جديد از كنار هم قرار گرفتن  ذرات  جديد ومنافذ بين آنها كه اوليه هستند.

سنگهاي آهكي معمولا نفوذپذيري بالايي دارند چون ميزان تخلل ثانويه در آنها بالاست.بهمين دليل اكثريت غارها از نوع كارستي هستند. شيل وماسه سنگ و گنگلومرا نفوذپذيري ضعيفي دارند.

در جدول زير سنگهاي محدوده با توجه به زمان و واحد هيدرولوژي مورد نظر بررسي شده اند.

بررسي حساسيت سنگها به فرسايش پذيري :

اصولا فرسايش پذيري سنگها متاثر از چند عامل است. از قبيل جنس سنگ ، نوع آب و هوا و وضعيت پوشش گياهي منطقه و ساختار سنگ و شيب و جهت شيب.

يك سنگ مشخص در مكانهاي مختلف مي تواند حساسيت متفاوت نشان دهد.

هر چه سنگ به لحاظ تكتونيكي خرد شده باشد فرسايش پذيري بيشتري  نشان مي دهد . دريك طبقه بندي سنگهاي  رسوبي  فرسايش پذير ترين سنگها و بعد سنگ آذرين و بعد دگرگوني ها هستند. با توجه به اينكه شدت  بارندگي وميزان رطوبت در منطقه مورد مطالعه يالاست ،با حساسيت بالاتري مواجه هستيم.

 جدول بررسي  ميزان حساسيت سنگها به فرسايش پذيري :

ژئو مورفولوژي

از ديدگاه ريختاري بيشتر سنگها ستيغ ساز  و آتشفشاني سازنده بلنديهاي شرق محدوده بوده اند.

از آنجا كه كاني اصلي بيشتر سنگهاي تشكيل دهنده بلنديها گروه فلدسپاتها  و فلوسيليكاتها بوده اند از اينرو بر حسب فاصله از سنگ مادر تشكيل دهنده اصلي ذرات در نهشته هاي آبرفتي دشتهاي سيلابي و بخش هاي دلتايي رودها ، اين كاني ها مي باشند . افزون بر درصد نسبي رطوبت بالا و مكانيك نهشته ها ي سنگي و تكتونيكي برشي سبب تشديد فعاليتهاي هوازدگي بويژه نوع شيميايي آن شده كه حاصل اين فرايند دگرساني بسيار بالاي نهشته هاي سنگي شده است.در ارتفاعات پايين تر محدوده مورد نظر اين پديده را داريم.

پرتگاههاي تند با شيب عمومي بسوي شمال و شمال شرقي نتيجه تغيير رخساره به همراه پرتگاههاي حاصل از گسلش وزمين لغزه وخاك روانه هاي محلي از جمله اشكال ريختاري قالب در منطقه  مي باشد.

آبشستگي در بستر آبرفتي سبب حفر وشكل گيري اشكال كانيوني و وادي در ديواره آبراهه ها شده است.

قطعات سازنده پوشش آبرفتي بسته به دوري و نزديكي از بلنديهاي مبدا  وجنس ورخساره مجموعه است .از سازندهاي سنگهاي رسوبي –پلتي ورسوبي –كربناته قطعاتي از سنگهاي دگرگونه و آذرين كه به ترتيب از سوي بالا رود تا بستر حوضه رسوبگذاري از اندازه آنها كاسته مي شود.وبر كرويت و گردشدگي افزوده مي گردد.

سيستم آبراهه ها در انواع مختلف و گاه در محل پرتگاهها گسله وآبراهه هاي

 OBSEQUENT

در بستري از سنگهاي نرم فرسا وسخت مشاهده مي شوند. در اين ميان بيشتر آبراهه هاي اصلي رده

SUB SEQUENT

مي باشد.

بطور خلاصه اين حوضه آبخيز را  از لحاظ مورفولوژي زميني مي توانيم به دو قسمت كوهستان ورودخانه تقسيم كنيم.كه قابل بررسي مي باشد.

                                                                 آذر ممتاز – خرداد880 رشت